Op stap door Bologna

22/10/2018 Reageer
Bologna

Bologna is een mooie en veelzijdige stad met een rijke geschiedenis. Gesticht door de Etrusken, verder uitgebouwd door de Romeinen, verwoest door de barbaren en weer helemaal opgebloeid in de middeleeuwen. Flanerend door het historische centrum van de stad merk je dat de sfeer van de middeleeuwen vandaag nog steeds door de straten en de portieken waart. Maar de ambachtslui en koopmannen van toen zijn inmiddels vervangen door een levendige studentengemeenschap die hier komt studeren aan de oudste universiteit van Europa. Het is goed en aangenaam leven in Bologna, de stad met als bijnaam la dotta, la grassa, la rossa. Waaraan de stad deze bijnaam ontleent, verneem je in dit artikel.

Bologna

De beste plek om aan je verkenning van Bologna te beginnen is de monumentale Neptunusfontein op de Piazza del Nettuno. Het bronzen beeld van Neptunus is van de hand van de Vlaamse beeldhouwer Jean de Boulogne, hier bekend als Giambologna (1529-1608).

Bologna

Bologna

De Piazza del Nettuno wordt aan de westzijde begrensd door de Bibliotheca Salaborsa. In de 19deeeuw werd hier handel gedreven. Vandaag huisvest het gebouw de uitgebreide stadsbibliotheek en een museum. Op het gezellige, overdekte binnenplein kan je van een koffie genieten terwijl je je laat overweldigen door de geraffineerde art-déco plafonds boven je hoofd en door de archeologische resten die zichtbaar zijn door de glazen vloer onder je voeten.

Tegenover de Salaborsa bevinden zich het Palazzo del Podestà en het Palazzo Re Enzo. Dé attractie hier is het bijzonder gewelf boven de binnenplaats die de twee gebouwen met elkaar verbindt. Als je in de ene hoek van deze vierkante binnenplaats iets tegen de muur fluistert kan de persoon in de tegenoverliggende hoek perfect verstaan wat je zegt. Zeker eens uitproberen. Je zal gegarandeerd versteld staan. Voer geen te lange gesprekken want er vormt zich algauw een rij wachtenden die dit bijzondere fenomeen ook eens willen meemaken.

Bologna

Bologna

Bologna

De Piazza del Nettuno loopt over in de Piazza Maggiore, het publieke salon van de stad. Hier verrijst de statige Basilica di San Petronio, gewijd aan de patroonheilige van de stad. De kerk heeft een lange bouwgeschiedenis. De werken begonnen in 1390 en eindigden pas in 1663. Wat opvalt is dat de voorgevel van de kerk slechts aan de onderzijde met marmer werd bekleed. Door geldgebrek bleef het bovenste deel onafgewerkt in ruwe baksteen staan. Binnen in de reusachtige kerk bevinden zich tal van kunstwerken en grafmonumenten, waaronder dat van Elisa Baciocchi, een zus van Napoleon. Dé attractie bevindt zich echter op de vloer van de kerk: de grootste zonnemeridiaan ter wereld. Op deze langgerekte, smalle marmeren strook die schuin door de kerk loopt, kan je aan de hand van de invallende zon elke dag om 12u de exacte dag van het jaar aflezen.

Bologna

Bologna

Bologna

Bologna

Wanneer je de basiliek verlaat, werp dan nog even naar links een blik op het Palazzo d’Accursio, waar tegenwoordig de stedelijke administratie is gevestigd. Op de gevel van het paleis zie je een groot bronzen beeld van Petronius, zittend op een troon, die zijn hand zegenend opsteekt over het plein. Gesterkt door de zegen van de patroonheilige van de stad kan je de tocht verderzetten.

Bologna Palazzo d'Accursio

Bologna

Verlaat het plein langs de Via dell’Archiginnasio en wandel, met de basilica aan je rechterzijde, door de elegante en ruime portiek met mooie winkels. Op huisnummer 2  bevindt zich het Museo Civico Archeologico met een mooie collectie Etruskische en Romeinse voorwerpen die herinneren aan de oorsprong van de stad, toen Bologna nog Felsina heette (onder de Etrusken) of Bononia (onder de Romeinen).

Even verderop bereik je de Piazza Galvani. Hier wandel je links het binnenplein op van het Palazzo dell’ArchiginnasioDit gebouw was van 1563 tot 1803 de centrale hoofdzetel van de universiteit van Bologna. De universiteit, gesticht in 1088 en daarmee de oudste universiteit ter wereld, was door de eeuwen heen zodanig gegroeid dat de faculteiten verspreid waren over de stad. Op initiatief van paus Pius IV werden ze in 1563 opnieuw samengebracht in één gebouw: het Palazzo dell’Archiginnasio. In het Palazzo bevinden zich twee topattracties die je absoluut moet hebben gezien: het Teatro Anatomico en de Aula Stabat Mater.

Bologna

Het Teatro Anatomico is een volledig in hout opgetrokken aula waarin geneeskundestudenten anatomieles kregen, verzameld rondom een marmeren tafel waarop een lijk werd tentoongesteld. Een vergelijkbaar anatomisch theater kan je ook bezoeken in Padua. Het spreekgestoelte van waarop de professoren lesgaven, wordt geflankeerd door twee merkwaardige houten beelden, gli spellati (‘de gevilden’) genaamd. Het zijn inderdaad twee gevilde lichamen die zo realistisch worden weergegeven dat je de aders en de spieren als het ware boven het skelet ziet lopen. Luguber, maar wel didactisch verantwoord in deze aula voor studenten geneeskunde.

Bologna

De majestueuze Aula Stabat Mater, zo genoemd naar de gelijknamige opera van Rossini die hier in maart 1842 voor het eerst werd opgevoerd, bevat een unieke collectie eeuwenoude wetenschappelijke boeken en naslagwerken, netjes geordend volgens vakgebied, gaande van fysica en chemie, over plant- en dierkunde tot astronomie en wiskunde. Dit was ooit de aula van de faculteit rechtsgeleerdheid. Neem plaats op één van de stoelen in de zaal en laat de gewijde stilte in deze fraai gedecoreerde tempel der wijsheid langzaam tot je doordringen. Wat een heerlijke oase van rust is dit, te midden van het bruisende studentenleven daarbuiten.Bologna Aula Stabat Mater

Na deze kennismaking met ‘Bologna, la dotta’, het ‘geleerde’ Bologna is het tijd om een andere dimensie van de stad te verkennen: ‘Bologna, la grassa’, het ‘vette’ Bologna, de stad van het lekker eten en drinken.  Hiervoor moet je in de Quadrilatero zijn, de wijk die zich bevindt tussen de Piazza Maggiore en de Due Torri.

Bologna

Bologna

Hier vind je het beste wat Bologna op gastronomisch vlak te bieden heeft: heerlijke kazen en charcuterie, waaronder de befaamde Mortadella di Bologna, lekkere wijnen en – uiteraard – de typische pastagerechten zoals de tagliatelle al ragù en de tortellini.  In deze buurt heerst het hele jaar door een gezellige drukte en de vele terrasjes zijn dan ook doorgaans goed gevuld. Eén van de topadressen hier is de aloude salumeria Tamburini. De tagliere, een rijkelijk gevulde houten plank met heerlijk verse charcuterie, is hier overheerlijk. Meer lekkere eetadresjes in Bologna lees je in dit artikel.

Bologna

Bologna

Nadat je de inwendige mens gesterkt hebt, kan je de wandeling verderzetten. Neem de Via Santo Stefano die je naar de gelijknamige, driehoekige Piazza Santo Stefano brengt. Hier bevinden zich de Sette Chiese, een complex van zeven kerken die in de loop der tijden gaandeweg met elkaar verbonden werden tot één groot labyrint van religieuze gebouwen.

Een verkenning van de Sette Chiese begint via de Chiesa del Crocifisso, een middeleeuwse kathedraal uit de 11de eeuw die je vanop de Piazza Santo Stefano kan binnengaan. Vandaar krijg je toegang tot een tweede kerk, de veelhoekige Chiesa del San Sepolcro waar zich het grafmonument van de heilige Petronius bevindt. Via een binnenplaats kan je verder op verkenning door het bijzondere kerkencomplex.

Bologna

Bologna

Keer na je bezoek aan de Sette Chiese op je stappen terug en wandel door tot je aan de voet staat van de Due Torri, de twee bakstenen torens die broederlijk naast elkaar hoog de lucht in priemen. De kleine, sterk hellende toren is de Garisenda. De andere is de Torre degli Asinelli, zo genoemd naar de rijke familie die deze toren in de 12de eeuw liet bouwen. Wie over een goede fysiek beschikt en geen hoogtevrees heeft, kan zich aan een beklimming van deze 97 meter hoge toren wagen. Boven word je beloond met een uniek uitzicht over de stad. Uitkijkend over de duizenden rode daken en bakstenen gevels van de stad zal je ook begrijpen waarom Bologna ook ‘la rossa’ (de rode) wordt genoemd.

Bologna

Bologna

Als je na de inspanning veilig terug op de begane grond bent, mag je jezelf trakteren op een ijsje. In de schaduw van de torens vind je twee lekkere ijssalons: San Crispino en Gianni. Dit laatste ijssalon is zeer populair bij studenten, niet in het minst omdat het tot ver na middernacht geopend blijft.

Bologna

Vervolg je wandeling langs de Via Zamboni. Dit is de slagader van de universitaire wijk. Links en rechts van de straat bevinden zich de aula’s en administratieve gebouwen van de verschillende faculteiten. Even voordat je de Piazza Giuseppe Verdi bereikt, passeer je langs het Oratorio Santa Cecilia. Ga hier zeker eens binnen een kijkje nemen. Als je oog in oog staat met de prachtige fresco’s die verschillende scènes uitbeelden uit het leven van de heilige Cecilia, begrijp je meteen waarom deze plek bekend staat als de Sixtijnse Kapel van Bologna.

Bologna

Oratorio Santa Cecilia - Bologna

Voor de allermooiste afbeelding van de Heilige Cecilia moet je echter nog iets verderop in de Via Zamboni zijn, maar bepaald in de Pinacoteca Nazionale, gelegen aan de Piazza Vittorio Puntoni. Dit prachtige museum herbergt een uitzonderlijk rijke collectie kunst uit de middeleeuwen en de renaissance. De werken zijn afkomstig uit de vele kerken van Bologna en uit de palazzo’s van de rijke families die hier woonden. Eén van de absolute hoogtepunten uit de collectie is het schilderij van Santa Cecilia door Rafael.

Bologna Pinacoteca Nazionale

Bologna Pinacoteca Nazionale

Bologna Pinacoteca Nazionale

Bologna Pinacoteca Nazionale

Als je na het slenteren door de vele zalen van het museum nog wat jus in de benen hebt, dan kan je langs de Via Belle Arti en de Via delle Moline nog even doorstappen tot aan de Via Piella. Daar bevindt zich een bijzondere, maar goed verborgen attractie: de Finestra sul Canale. Onder de portiek aan de rechterzijde van de straat tref je een luik aan dat je van vanop de straatkant kan openen. Dat moet je zeker doen! Je wordt beloond met een uniek en onverwacht uitzicht op… een kanaal! Het is één van de vele kleine kanalen die Bologna al eeuwen doorkruisen maar die aan het zicht onttrokken zijn omdat ze meestal onder de straten en huizen doorlopen.

Bologna

Met deze bijzondere uitsmijter zijn we aan het einde gekomen van onze verkenning door de stad. Nu rest er je niets anders meer dan van een welverdiend aperitiefje te genieten. Hiervoor verwijzen we je graag naar Le Stanze (Via del Borgo di San Pietro, 1) of naar Camera a Sud (Via Valdonica, 5)Meer over deze leuke adresjes in dit artikel.

***

Cosiddetto ColofonCiao! Wij zijn Carl Buyck en Franka Verhoeyen, initiatiefnemers van Cosiddetto. Samen met Femke Demets delen wij via deze blog onze passie voor Italië en al het moois dat dit bijzondere land te bieden heeft. Wij hebben ervan genoten deze tekst te schrijven.  Als je dit artikel leuk of interessant vond, deel het dan met jouw vrienden of kennissen. Je doet er ons een groot plezier mee. Grazie mille!

 

Reacties